Nadciśnienie tętnicze (HA, AH)

(łac. hypertonia arterialis) to choroba układu krążenia, która charakteryzuje się stale podwyższonym ciśnieniem tętniczym krwi.
Zdecydowana większość (ponad 90%) przypadków nadciśnienia ma charakter pierwotny, tzn. bez znanej somatycznej przyczyny, którą da się usunąć interwencją medyczną. Etiologia nadciśnienia tętniczego pierwotnego nie została w pełni ustalona. Uważa się, że odgrywają w niej rolę czynniki genetyczne i środowiskowe. Pozostałe przypadki to choroba o charakterze wtórnym, czyli jest dobrze znana przyczyna choroby, np. choroby nerek, miażdżyca, choroby gruczołów dokrewnych lub choroby mózgu.

Klasyfikacja ciśnienia tętniczego [mm Hg]* wg PTNT** (2003)

	Ciśnienie skurczowe (mmHg)	Ciśnienie rozkurczowe (mmHg)
Ciśnienie optymalne	< 120	< 80
Ciśnienie prawidłowe	120 - 129	80 - 84
Ciśnienie wysokie prawidłowe	130 - 139	85 - 89
Nadciśnienie stopień 1 - łagodne	140 - 159	90 - 99
Nadciśnienie stopień 2 - umiarkowane	160 - 179	100 - 109
Nadciśnienie stopień 3 - ciężkie	≥ 180	≥ 110
Nadciśnienie izolowane skurczowe	≥ 140	< 90
Nadciśnienie izolowane rozkurczowe	< 140	≥ 90

*	Dotyczy osób nieprzyjmujących leków przeciwnadciśnieniowych; w przypadku gdy wartości ciśnienia skurczowego i ciśnienia rozkurczowego należą do różnych kategorii, należy przyjąć kategorię wyższą
**	PTNT - Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego www.nadcisnienietetnicze.pl

Powikłania

Powikłaniem przede wszystkim jest uszkodzenie nerek, układu krążenia oraz powikłania ze strony układu nerwowego.

Obserwuje się zmiany na dnie oka:

I° umiarkowane zwężenie lub stwardnienie tętnic siatkówki, nieprawidłowy stosunek średnic tętnic do średnic żył
II° umiarkowane lub znaczne stwardnienie tętnic, dodatni objaw Gunna
III° obrzęk, wysięk i krwotoki do siatkówki, tętnice stwardniałe i zwężone
IV° objawy III° i dodatkowo obrzęk tarczy nerwu wzrokowego

Choroba nadciśnieniowa

Dotyczy kobiet i mężczyzn, rozpoczyna się zazwyczaj między 30 a 40 rokiem życia, choć może mieć już początek w dzieciństwie. Objawia się rannymi bólami głowy w okolicy potylicy. Nadmierną pobudliwością, bezsennością. Odczuwalne jest kołatanie serca, bóle wieńcowe oraz obserwuje się zaczerwienioną twarz, szyję, klatkę piersiową. Najczęściej jednak nieprawidłowe wartości ciśnienia tętniczego są wykrywane przypadkowo w czasie rutynowego pomiaru.

Leczenie

Niefarmakologiczne

zmiana trybu życia

unikanie stresu
systematyczny, umiarkowany wysiłek fizyczny
zaprzestanie palenia tytoniu

dieta

zmniejszenie wagi ciała
ograniczenie spożycia soli kuchennej
unikanie alkoholu
suplementacja magnezu, potasu

Farmakologiczne

diuretyki
inhibitory konwertazy angiotensyny
antagoniści receptora angiotensyny II
leki beta-adrenolityczne
leki alfa-1-adrenolityczne
antagoniści wapnia
wazodylatatory
leki działające na centralny układ nerwowy

Nadciśnienie tętnicze w ciąży

Nadciśnienie tętnicze w ciąży (ang. Pregnancy-induced hypertension (PIH)) - jest to schorzenie stanowiące powikłanie ciąży. Występuje u 6-8% kobiet ciężarnych w Polsce. Stanowi poważne zagrożenie dla matki i płodu, mimo znacznego rozwoju medycyny perinatalnej.

Nadciśnienie w ciąży dzielimy na:

przewlekłe nadciśnienie tętnicze
stan przedrzucawkowy / rzucawka
przewlekłe nadciśnienie tętnicze z nakładającym się stanem przerzucawkowym
nadciśnienie tętnicze ciążowe

przewlekłe
przemijające

Nadciśnienie przewlekłe

Nadciśnienie przewlekłe rozpoznajemy, gdy wartości ciśnienia przekraczają 140/90 mmHg i gdy stwierdzamy je przed 20 tyg. ciąży. Jeżeli wartości przekraczają 160/110 mmHg rozpoznajemy nadciśnienie ciężkie. Nadciśnienie ciężkie rozpoznajemy również, gdy izolowane wartości ciśnienia skurczowego przekraczają 160 mmHg i gdy izolowane wartości ciśnienia rozkurczowego przekraczają 110 mmHg.

Stan przedrzucawkowy

Jest to zespół objawów chorobowych pojawiający się po 20 tyg. ciąży, jak również w okresie porodu lub połogu. Charakteryzuje się wartościami ciśnienienia tętniczego krwi powyżej 140/90 mmHg, wraz z towarzyszącym białkomoczem z utratą białka powyżej 300 mg na dobę. Białkomocz nie jest niezbędnym objawem, ale wtedy nadciśnieniu muszą towarzyszyć dodatkowe objawy, takie jak: ból głowy, ból w nadbrzuszu, zaburzenia ostrości widzenia. Mogą też wystąpić zmiany badaniach laboratoryjnych w postaci anemii hemolitycznej, małopłytkowości i podwyższonych aktywności enzymów wątrobowych. Układ tych zmian stanowi o rozpoznaniu tzw. zespołu HELLP.

Rzucawka

Rzucawką nazywamy wystąpienie napadu drgawek toniczno-klonicznych, śpiączki, a nawet obu tych objawów równocześnie u ciężarnej, u której rozpoznano wcześniej stan przedrzucawkowy. Zmiany w siatkówce oka, w tym obejmujące obrzęk tarczy nerwu wzrokowego są zwiastunem stanu rzucawkowego i wskazaniem do szybkiego rozwiązania ciąży drogą cięcia cesarskiego.

Występuje u około 1% pacjentek ze stanem przedrzucawkowym.

Rozpoznanie różnicowe

Należy brać pod uwagę różne stany przebiegające z drgawkami, śpiączką lub utratą przytomności. Bierzemy pod uwagę:

padaczkę
tężec
tężyczkę
guz mózgu
śpiączkę
mocznicę

Współistnienie stanu przedrzucawkowego z przewlekłym nadciśnieniem

Nadciśnienie tętnicze samo w sobie predysponuje do wystąpienia stanu przedrzucawkowego w czasie ciąży. Ryzyko to zwiększa się wraz z pojawieniem się białkomoczu powyżej 300 mg/dobę, o ile nie był on obecny przed 20 tyg ciąży. Może również wystąpić podwyższenie enzymów wątrobowych lub małopłytkowość.

Rozpoznanie stanu przedrzucawkowego nakładającego się na nadciśnienie przewlekłe wymaga postępowania identycznego jak w stanie przedrzucawkowym.

Reklama

Zainteresowanych reklamą w ramach serwisu nadcisnienie.pl prosimy o kontakt telefoniczny +48509802332.

Oferujemy reklamę na głównej stronie serwisu lub uruchomienie subserwisu pod adresem panstwa_nazwa.nadcisnienie.pl.

Lista naszych serwisów z miejscem na reklamę: